Ben Melamet Hırkasını...

  Ben melamet hırkasını kendim giydim eğnime Ar-u namus şişesini taşa çaldım kime ne Müzeyyen Senar’dan Müslüm Gürses’e kadar bir çok sanat...

 Ben melamet hırkasını kendim giydim eğnime

Ar-u namus şişesini taşa çaldım kime ne
Müzeyyen Senar’dan Müslüm Gürses’e kadar bir çok sanatçıdan dinlediğimiz ve artık aşinası olduğumuz Kul Nesimi’nin bu dizeleri birbirine zıt iki kavram içermektedir. Melamilik ve hırka.
İslam tarihinin erken dönemlerinde insanların dini algılama ve yaşama yöntemleri tarikatların esasını oluşturmuştur.
Nefsi arındırmak ve hakikate ulaşmak için dünyaya, hatta ukbaya dair herşeyin terk edilmesi gerektiği anlayışı ile İslam tasavvufu şekillenmiştir. Nakşibendi tariki bunu şu şekilde düsturlaştırmıştır;
Der tarik-i Nakşibendî lâzım âmed çâr terk
Terk-i dünya, terk-i ukbâ, terk-i hestî, terk-i terk.
Nitekim Yunus Emre’ye atfedilen;
Cennet Cennet dedikleri birkaç köşkle birkaç huri
İsteyene ver sen anı, bana seni gerek seni
mısralarına da tasavvufun terk-i ukba anlayışı ile yaklaşmak gerekir.
Tasavvufta ilk terk dünyadır. Bu sebeple tasavvuf ehli bir ihtiyaç olan giyinme için fakirlerin, kölelerin giydiği “suf” denilen yün bir hırka ile yetinmişlerdir ve bu hırka tasavvufun sembolü olmuştur. Tasavvufa gönül verenlere “sufi” denilmektedir ki bu kelimenin de hırka için kullanılan “suf” kelimesinden geldiği iddia edilmektedir.
Her tarik kendi hırkasını, tacını, hırkasının rengini, virdini belirleyip mensuplarını bu sembollerle ayırırken bunların tamamına karşı çıkan ve insanlar arasında bir insan olmayı tercih eden farklı bir grup ortaya çıkmıştır ki işte onlar melamilerdir.
Melamilik tarikat ehlinin toplumda insanlardan farklı bir yol ve görünüş izlemesini doğru bulmaz. Onlar da tasavvuf ehli gibi hakikatin peşindedir ve onlar da hak yolunda meratib katederler. Bunu yaparken gösterişten ve gözden ırak yaparlar, halka hissettirmezler. Bir melami mertebesi ne olursa olsun insanlar içinde bir insandır. Mertebelerini asla bildirmezler. İbn-i Arabi kitaplarında melamilikten en üstün yol olarak bahseder ve onların kutuplara ihtiyacı olmadığını söyler.
Kul Nesimi de muhtemelen tuttuğu yolu belirtmek için “melamet hırkası” ifadesini kullanmıştır.
Ancak zamanla hem tasavvuftaki hırka hem de melamilik insan elindeki her şey gibi aslından uzaklaşmaya başlamıştır. Başına tac dedikleri sarığı sarıp üzerine suf denilen hırka ile dolaşan herkes kendini derviş gibi görmeye başlamıştır. Nitekim Yunus Emre;
“Dervişlik olsaydı tac ile hırka
Biz de alır idik otuza kırka”
diyerek bu duruma işaret etmiştir.
Melamiler insanlar içinde bir insan olmayı ve melamiliği gizlemeyi o kadar abartmışlardır ki ahalinin işlediği günahları işlemeyi mübah saymışlardır. Bu sebeple olsa gerek Kul Nesimi yukarıda bahsettiğim şiirin ikinci mısrasında “ar-u namus şişesini taşa çaldım kime ne” der.
Kul Nesimi hakkında 17. Yüzyıl bektaşi şairi olmasından başka herhangi bir bilgiye sahip değilim. Sadece herkesin bildiği, birçoğunun yanlış telaffuz ettiği “ben melamet hırkasını” dizelerindeki melamiliğin ne olduğunu anlatmaya çalıştım.
Hepsi bu. 🙂
Ad

2. mahmut,1,Ahmet Haşim,1,anılar,4,anlayış,1,aruz,1,Azerbaycan,1,birşeylere dair,25,biz eskiden,1,cahit sıtkı,1,dante,1,Darıca,1,denemeler,1,derbeder,1,divan edebiyatı,1,edebiyata dair,3,eskimeyenler,4,eşek,1,Fatih koleji,1,felsefe,1,felsefi yazılar,1,foto,2,fotoğraflar,4,genç osman,1,Geyik Muhabbeti,14,İbn-i Arabi,1,İbn-i Rüşd,1,ilahi komedya,1,İmam Gazali,1,izan,1,kahve,1,Kalbimin bir köşesi,1,laf-ü güzaf,24,main,1,Montaigne,1,Nietzsche,1,osmanlı,2,otuzbeş yaş,1,rehberlik saati,1,ritüel,1,selam filmi,1,suçlu,1,şair,1,şiir,13,şiirler,8,tasavvuf,1,tolstoy,1,Yavuz Sultan Selim,1,yolun yarısı,1,Ziya Paşa,1,
ltr
item
www.nihatkasim.com: Ben Melamet Hırkasını...
Ben Melamet Hırkasını...
https://static.xx.fbcdn.net/images/emoji.php/v9/ta5/1.5/16/1f642.png
www.nihatkasim.com
https://www.nihatkasim.net/2021/01/ben-melamet-hrkasn.html
https://www.nihatkasim.net/
https://www.nihatkasim.net/
https://www.nihatkasim.net/2021/01/ben-melamet-hrkasn.html
true
2818147760763736973
UTF-8
Loaded All Posts Not found any posts DAHA FAZLASI Devamını oku >> Reply Cancel reply Delete By Home PAGES POSTS View All RECOMMENDED FOR YOU LABEL ARCHIVE SEARCH ALL POSTS Not found any post match with your request Geri Dön Sunday Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat January February March April May June July August September October November December Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec just now 1 minute ago $$1$$ minutes ago 1 hour ago $$1$$ hours ago Yesterday $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago more than 5 weeks ago Followers Follow THIS PREMIUM CONTENT IS LOCKED STEP 1: Share to a social network STEP 2: Click the link on your social network Copy All Code Select All Code All codes were copied to your clipboard Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy